Tọa đàm “Quy hoạch Thành phố Hà Nội – tầm nhìn 100 năm từ góc tiếp cận an ninh phi truyền thống”

Sáng 7/4 tại Hà Nội, Viện An ninh phi truyền thống (Trường Quản trị và Kinh doanh, ĐHQG Hà Nội) và Cổng Thông tin điện tử Chính phủ phối hợp tổ chức Tọa đàm “Xây dựng luật thủ đô sửa đổi và Quy hoạch Thành phố Hà Nội – tầm nhìn 100 năm từ góc tiếp cận an ninh phi truyền thống” đề xuất những định hướng chiến lược cho quy hoạch Hà Nội 100 năm, gắn với đảm bảo an ninh phi truyền thống. Tọa đàm có sự tham gia của các chuyên gia nhà trong và ngoài nước đến từ nhiều lĩnh vực như quy hoạch đô thị, an ninh phi truyền thống… Đây là phiên thứ hai của Diễn đàn An ninh phi truyền thống Việt Nam được tổ chức định kỳ mỗi tháng 1 lần. 

Tầm nhìn dài hạn trong quy hoạch thủ đô 100 năm 

Tại toạ đàm, các ý kiến của các chuyên gia và nhà khoa học đánh giá, việc Hà Nội xây dựng quy hoạch với tầm nhìn đến năm 100 là một chủ trương rất đúng và bước đi cần thiết và có tính đột phá, thể hiện quyết tâm chính trị cao trong định hướng phát triển lâu dài của Thủ đô. Khác với các lần quy hoạch trước đây thường mang tính ngắn hạn hoặc trung hạn- quy hoạch lần này hướng tới tầm nhìn 100 năm, nhằm khắc phục tình trạng “xây rồi lại phá, sửa rồi lại làm lại”, gây lãng phí lớn nguồn lực và ảnh hưởng đến tính bền vững.

Phát biểu tại hội thảo, Trung tướng, GS.TS. Nguyễn Xuân Yêm, Viện trưởng Viện An ninh phi truyền thống nhấn mạnh, bản Quy hoạch Hà Nội được xây dựng công phu, có tham khảo kinh nghiệm quốc tế, với mô hình phát triển 9 cực, hướng tới phát triển đồng đều toàn đô thị. Tuy nhiên, cần làm sâu sắc hơn các vấn đề an ninh truyền thống, nhất là để giải quyết 4 thách thức lớn: Quá tải đô thị, ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường và ngập lụt.

Trung tướng, GS.TS. Nguyễn Xuân Yêm, Viện trưởng Viện An ninh phi truyền thống

 

Tại Hội thảo, GS.TS. Mai Trọng Nhuận, nguyên Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội đã đề xuất một số tiêu chí để quy hoạch Hà Nội theo hướng bền vững. Tiêu chí đầu tiên là an toàn với sự cố. Vùng đất để toàn bộ cơ quan chính trị đầu não quốc gia, hệ thống an ninh quốc gia, phải là nơi có độ cao trên 30m. Tiêu chí thứ hai, trong bối cảnh không thể lường trước như hiện nay, chúng ta phải có hệ thống tàu điện ngầm. Nước Nga là một ví dụ điển hình về hệ thống tàu điện ngầm 2 tầng, có khối lượng hầm khổng lồ để trú ẩn an toàn.

GS.TS. Mai Trọng Nhuận, nguyên Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội

 

Ông Maksim Kurilov, Bí thư thứ nhất Đại sứ quán Nga tại Việt Nam cũng chia sẻ tại Hội thảo về hệ thống tàu điện ngầm tại Moscow. Đây là một công trình giao thông hiện đại với tần suất giữa các chuyến chỉ khoảng 1 phút, góp phần hạn chế phương tiện cá nhân. Đồng thời, theo ông Maksim Kurilov, việc ứng dụng mô hình thành phố thông minh cũng là một phương án hiệu quả, giúp giảm đáng kể tỷ lệ tội phạm. Đại diện phía Nga khẳng định sẵn sàng chia sẻ các kinh nghiệm này nhằm hỗ trợ Hà Nội trong quá trình nghiên cứu và phát triển đô thị tương lai.

Ông Maksim Kurilov, Bí thư thứ nhất Đại sứ quán Nga tại Việt Nam

Tích hợp yếu tố an ninh phi truyền thống trong quy hoạch Thủ đô

Theo các nhà khoa học, để quy hoạch thực sự hiệu quả, cần tiếp cận một cách toàn diện, trong đó, việc tích hợp các yếu tố an ninh phi truyền thống trở thành yêu cầu cấp thiết. GS.TS Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, hiện Hà Nội đang đối mặt với nhiều thách thức liên quan đến an ninh phi truyền thống như: an ninh môi trường, an ninh nguồn nước, an ninh năng lượng, an ninh lương thực, an ninh sức khỏe cộng đồng, cũng như các vấn đề về biến đổi khí hậu, quá tải hạ tầng, ô nhiễm… Đây là những yếu tố tác động trực tiếp đến chất lượng sống của người dân và sự phát triển bền vững của Thủ đô. Do đó quy hoạch Hà Nội trong giai đoạn mới cần đưa ra dự báo về những rủi ro, và có giải pháp đồng bộ khi triển khai thực hiện. 

GS.TS Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh, Đại học Quốc gia Hà Nội

 

GS.TS Hoàng Đình Phi nêu nhấn mạnh: “Mỗi công trình ngầm ở Hà Nội có tiêu tốn hàng tỷ đô la, nếu xảy ra sai sót sẽ gây hậu quả nghiêm trọng. Cùng với đó, các công trình hạ tầng trên mặt đất như giao thông, y tế, giáo dục, văn hóa, du lịch… cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro phi truyền thống trong dài hạn. Vì vậy, cần xây dựng bản đồ rủi ro chi tiết làm cơ sở cho quy hoạch, từ khâu lập, triển khai đến vận hành, nhằm hạn chế tối đa rủi ro. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ của các nhà khoa học liên ngành, cùng chia sẻ, hợp tác để đưa ra giải pháp đồng bộ, hiệu quả”.

Ở góc độ an ninh phi truyền thống, GS.TS Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh cho rằng hệ thống hạ tầng ngầm của Hà Nội hiện tiềm ẩn nhiều rủi ro do chồng chéo và thiếu quy hoạch đồng bộ. Ông chỉ ra 5 hệ thống ngầm đặc biệt quan trọng gồm: thoát lũ, xử lý nước thải, cấp nước, cấp điện và thông tin liên lạc. Đây đều là các hệ thống thiết yếu nhưng đang tồn tại nhiều nguy cơ.

“Trong quy hoạch Hà Nội chưa nói nhiều, chưa chi tiết về không gian tầng ngầm, đặc biệt là vấn đề cốt nền (cốt 00)” – GS Hoàng Đình Phi thẳng thắn nêu rõ.

Theo GS Hoàng Đình Phi, nếu không nghiên cứu sâu các giải pháp kiến trúc kỹ thuật hạ tầng và kinh nghiệm quốc tế trong việc quy hoạch đô thị, đặc biệt là hệ thống gom nước thải theo độ dốc của địa hình… thì việc thu gom, điều chuyển và xử lý triệt để nước thải của Hà Nội sẽ rất khó khăn và tốn kém hàng tỷ đô la. Nếu không tính toán tích hợp các hệ thống kỹ thuật ngầm thì việc xây dựng, vận hành và sửa chữa các hệ thống ngầm này sẽ tốn kém hàng trăm tỷ đô la.

Việc giải quyết đòi hỏi sự phối hợp liên ngành, cần sự lắng nghe từ chính quyền và hợp tác giữa các viện nghiên cứu (như Viện An ninh phi truyền thống và Viện Kiến trúc Hà Nội).

GS Hoàng Đình Phi cũng cho rằng Hà Nội được định vị là Thủ đô sinh thái đa dạng. Chính vì vậy, ông cho rằng không nên di dời toàn bộ các trường đại học mà cần giữ lại những ngôi trường có bề dày lịch sử để duy trì sức sống cho nội đô. 

Related Posts