Nhân kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (03/02/1930 – 03/02/2026), Viện An ninh phi truyền thống, Trường Quản trị và Kinh doanh, Đại học quốc gia Hà Nội phối hợp với Cổng Thông tin điện tử Chính phủ tổ chức Tọa đàm: “Nhiệm vụ bảo vệ an ninh và an ninh phi truyền thống trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam”. Trung tướng, GS.TS. Nguyễn Xuân Yêm, Viện trưởng Viện An ninh Phi truyền thống, GS.TS. Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh, Đại học quốc gia Hà Nội đồng chủ trì tọa đàm.
Tham dự tọa đàm có: Trung tướng, GS.TS. Trần Vi Dân, Phó Tổng thư ký Hội đồng Lý luận Trung ương; Thiếu tướng, PGS.TS. Nguyễn Bá Dương, Tổng cục Chính trị, Bộ Quốc phòng, Ủy viên Hội đồng lý luận Trung ương; GS.TS. Vũ Văn Hiền, nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương cùng đại diện nhiều cơ quan, đơn vị khác như: Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn và môi trường biển, Học viện Cảnh sát Nhân dân, Tạp chí Cộng sản …
Tọa đàm đầu tiên về nhiệm vụ bảo vệ an ninh và an ninh phi truyền thống theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV
Các tham luận tại tọa đàm đã tập trung làm rõ cơ sở lý luận, quan điểm chỉ đạo và nội dung cốt lõi về nhiệm vụ bảo vệ an ninh và an ninh phi truyền thống (ANPTT) được xác định trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng; phân tích, nhận diện đầy đủ các yêu cầu, nhiệm vụ mới đặt ra đối với công tác bảo vệ an ninh trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực và trong nước tiếp tục diễn biến nhanh chóng, phức tạp, khó lường. Từ đó, các chuyên gia, nhà khoa học đã trao đổi, luận giải và đề xuất các giải pháp khả thi, góp phần cụ thể hóa việc tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ bảo ệ an ninh và an ANPTT theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV.
Trung tướng, GS.TS. Nguyễn Xuân Yêm, Viện trưởng Viện An ninh Phi truyền thống, cho biết: Đây là tọa đàm đầu tiên về nhiệm vụ bảo vệ an ninh và an ninh phi truyền thống theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV.
Nghị quyết của Đại hội lần này có rất nhiều điểm mới. So với tư duy của các nhiệm kỳ Đại hội trước, tư duy của Đảng về an ninh đã phát triển rất nhiều. An ninh đi liền với an sinh, an toàn và phát triển, đặc biệt là kiến tạo phát triển. “Kiến tạo phát triển” là một chủ đề đặc sắc và nổi bật của Đại hội XIV trên tất cả lĩnh vực, kể cả an ninh. Không chỉ là an ninh chủ động, an ninh toàn dân , mà an ninh và phát triển.
Kết quả Tọa đàm được kỳ vọng sẽ là nguồn tư liệu đóng góp thiết thực vào việc thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đồng thời cung cấp cơ sở khoa học để gắn kết chặt chẽ giữa phát triển bền vững với củng cố quốc phòng, an ninh, xây dựng thế trận lòng dân vững chắc, góp phần giữ vững ổn định chính trị-xã hội và phát triển đất nước phồn vinh.
Còn theo Thiếu tướng, PGS.TS. Nguyễn Bá Dương, Tổng cục Chính trị, Bộ Quốc phòng, ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương, trong kỷ nguyên phát triển mới, cục diện thế giới và khu vực biến động nhanh chóng, phức tạp, khó lường, nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc không chỉ giới hạn trong khuôn khổ truyền thống mà mở rộng sang các lĩnh vực không gian, lĩnh vực và hình thái an ninh mới. Đại hội XIV của Đảng đã xác định rõ yêu cầu khách quan về kết hợp chặt chẽ quốc phòng, an ninh và đối ngoại, chủ động phòng ngừa, ứng phó hiệu quả với các thách thức an ninh truyền thống, an ninh phi truyền thống, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định để phát triển đất nước nhanh và bền vững.
Vấn đề bảo vệ an ninh và an ninh phi truyền thống trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng nói riêng và quan điểm chung của Đảng nói chung có một vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng liên quan trực tiếp đến sinh mệnh của Đảng, lợi ích quốc gia, dân tộc, sự sống còn của chế độ và hạnh phúc của nhân dân. Nó cũng liên quan đến việc bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, bảo vệ Đảng, Nhà nước và nhân dân.
4 nhóm giải pháp nâng cao nhận thức về An ninh phi truyền thống
GS.TS. Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh cho biết: Việt Nam đã hình thành và phát triển tương đối vững chắc trường phái học thuật về quản trị an ninh phi truyền thống. Các kết quả nghiên cứu của chúng ta đã được công bố trên các tạp chí quốc tế ISI/Scopus (Q1, Q2), được trích dẫn và sử dụng bởi nhiều quốc gia, nhiều cơ sở đào tạo…
Mục tiêu của việc phát triển trường phái này là phục vụ trực tiếp cho bảo đảm an ninh truyền thống, an ninh phi truyền thống gắn với phát triển bền vững của Việt Nam; đồng thời đóng góp tích cực cho hòa bình, ổn định và phát triển bền vững của ASEAN và thế giới.
Theo GS Hoàng Đình Phi, muốn hành động hiệu quả, trước hết phải thống nhất và nâng cao nhận thức trong toàn hệ thống, từ lãnh đạo các cấp, cán bộ quản lý, doanh nghiệp, người dân đến học sinh, sinh viên. An ninh truyền thống và an ninh phi truyền thống không phải khái niệm trừu tượng, mà rất cụ thể gắn trực tiếp với lợi ích quốc gia, lợi ích cộng đồng, hạnh phúc của mỗi gia đình và mỗi cá nhân.
Để nâng cao nhận thức, GS Hoàng Đình Phi đề xuất cần thực hiện đồng bộ bốn bước:
(1) Chuẩn hóa các kết quả nghiên cứu đã được quốc tế công nhận thành tài liệu chuẩn quốc gia; đồng thời tài liệu hóa, số hóa toàn bộ hệ thống lý luận, công trình nghiên cứu về an ninh phi truyền thống mà Việt Nam đã công bố ra thế giới, được quốc tế thừa nhận và trích dẫn;
(2) Chuẩn hóa giáo trình đào tạo ở các cấp học, tránh tình trạng hiểu sai, dạy sai khái niệm an ninh phi truyền;
(3) Thống nhất tài liệu truyền thông, các cơ quan báo chí phải sử dụng nguồn chính thống, có kiểm chứng khoa học;
(4) Thiết kế và phê duyệt chương trình đào tạo phù hợp với từng nhóm đối tượng.
Những yêu cầu này hoàn toàn phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 147/NQ-CP của Chính phủ về Chiến lược tổng thể quốc gia phòng ngừa, ứng phó với các đe dọa an ninh phi truyền thống đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Về hành động và tự chủ chiến lược, hành động phải gắn với tự chủ chiến lược, theo đúng tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Cụ thể, GS.TS Hoàng Đình Phi cho rằng cần tập trung vào bốn nội dung:
(1) Chuẩn hóa năng lực đội ngũ lãnh đạo, quản trị, nghiên cứu, đào tạo theo chuẩn quốc tế;
(2) Bảo đảm đầy đủ nguồn lực (con người, tài chính, thời gian, phương pháp), tránh giao nhiệm vụ mà không giao điều kiện thực hiện;
(3) Mỗi bộ, ngành, địa phương phải xây dựng chiến lược an ninh phi truyền thống riêng, phù hợp với bối cảnh và đặc thù phát triển của mình, với sự hỗ trợ của các viện nghiên cứu và học viện chuyên ngành;
(4) Cụ thể hóa chiến lược bằng kế hoạch hành động, chương trình, dự án, chỉ số đánh giá (KPI) để có thể triển khai, giám sát, thanh tra một cách minh bạch và hiệu quả.
